ALMODOVAROV GORKI BOŽIĆ PRAVO IZ KANA STIŽE U SRPSKE BIOSKOPE

Premijera najnovijeg filma Pedra Almodovara održaće se 26. maja u mts Dvorani, uz nastup meksičke muzičarke Karle Kardenal


Šest godina nakon Bola i slave, Pedro Almodovar se vraća na Kanski filmski festival gde će u takmičarskom programu njegovo najnovije ostvarenje Gorki Božić imati međunarodnu premijeru, dok je domaća premijera ovog filma zakazana za 26. maj od 20 časova u mts Dvorani.

Posle prvog dugometražnog filma na engleskom jeziku, Susedna soba, Almodovar se vraća snimanju u Španiji i radu sa nekim od svojih poznatih saradnika. Sniman u Madridu i na živopisnom Lanzaroteu, Gorki Božić okuplja Barbaru Leni i Leonarda Sbaralju u glavnim ulogama, kao i Aitanu Sančez-Hihon, Milenu Smit, Kima Gutjereza i jednu od Almodovarovih glavnih muza – Rosi de Palmu, u sporednoj ulozi.

Gorki Božić prati rediteljku Elsu (Barbara Leni) koja se nakon smrti majke potpuno posvećuje poslu kao odbrambenom mehanizmu. Nakon što je primorana da uzme predah, odlazi na put na Lanzarote sa prijateljicom Patrisijom (Viktorija Luengo) koja je upravo saznala da ju je muž prevario. Paralelno pratimo i priču reditelja i scenariste Raula (Leonardo Sbaralja) dok on i Elsa istražuju neraskidivu vezu između stvarnog života i fikcije i suočavaju se sa odgovornošću koju ona nosi sa sobom.

Važan deo Gorkog Božića je i muzika meksičke pevačice Ćavele Vargas kojom je Almodovar često bio inspirisan, a i sam film nosi naslov prema jednoj od njenih pesama (Amarga Navidad). Tim povodom, na beogradskoj premijeri filma nastupiće i muzičarka Karla Kardenal koja će izvesti nekoliko pesama Ćavele Vargas za koju ističe da je veliki uticaj na njenu umetnost i stil pevanja.

Ulaznice za premijeru su u prodaji na blagajni mts Dvorane kao i online.

SAVREMENI KANADSKI DOKUMENTARNI FILM NA XIX BELDOCSU

 Između ličnih priča i društvene istorije

 

U okviru programske celine FOKUS: KANADA predstavljeni su dokumentarni filmovi, pretežno savremene produkcije, koji kroz različite autorske pristupe istražuju iskustva života, rada i pripadanja u kanadskom društvenom i kulturnom prostoru. Polazeći od ličnih priča i intimnih perspektiva, ovi filmovi ih povezuju sa širim društveno-istorijskim kontekstima, od arhivskih slojeva i političkih prelomnih trenutaka, preko porodičnih odnosa, do prikaza zajednica koje postoje na marginama savremenog društva. Zajedno ovi filmovi grade slojevitu sliku Kanade kao prostora u kojem se prepliću migracije, identiteti i različiti oblici svakodnevice, otvarajući pitanja načina na koje se individualna iskustva upisuju u šire tokove istorije, rada i društvenih promena.

 Agatin almanah (Agatha's Almanac) Amalije Atkins (Amalie Atkins) je tih i nežan portret devedesetogodišnje Agate Bok, žene koja živi sama na porodičnom imanju i brine o svojoj bašti. Bez oslonca na savremene tehnologije, već samo na nasleđeno znanje i ritmove prirode, Agata neguje vrste koje se generacijama prenose na imanju, održavajući na taj način kontinuitet jednog sveta koji polako nestaje. Kroz spor i pažljivo komponovan narativ, ovaj film, sniman na 16mm filmskoj traci, beleži svakodnevne rituale koji u središtu imaju rad u bašti kroz smenu godišnjih doba, upotpunjujući na taj način ovu sliku života u skladu sa okruženjem. Autorka Atkins kroz ovaj dokumentarni film beleži etiku i estetiku svoje protagonistkinje, pretvarajući njenu svakodnevicu u suptilnu, ali snažnu refleksiju o autonomiji, radu i odnosu prema vremenu i prirodi.

 Beskrajni kolačić (Endless Cookie), film Seta Skrivera i Pitera Skrivera (Seth Scriver, Peter Scriver), je duhoviti animiran portret dvojice polubraće različitog kulturnog i društvenog porekla. Jedan je pripadnik starosedelačkih zajednica Kanade, takozvani First Nations, dok je drugi pripadnik dominantne zapadne kulture. Kroz maštovitu formu razigrane usmene istorije, film prati njihova sećanja, svakodnevicu i porodične anegdote, koje se neprestano granaju i nadograđuju glasovima brojnih članova porodice. Krećući se između udaljene zajednice Šamatava i urbanog pejzaža osamdesetih godina, autori istražuju pitanja identiteta, pripadanja i razlika, ali i neočekivane sličnosti koje oblikuju njihov odnos. U slojevitoj strukturi koja spaja lično iskustvo i širi istorijski kontekst, dokumentarni film Beskrajni kolačić je istovremeno intiman porodični portret i refleksija o nasleđu kolonijalizma, kolektivnom kulturnom pamćenju i otpornosti starosedelačkih zajednica.

 Dame i gospodo, gospodin Leonard Koen (Ladies and Gentlemen, Mr. Leonard Cohen), film Donalda Britena i Dona Ovena (Donald Brittain, Don Owen) iz 1965. godine, donosi intiman i autorefleksivan portret Leonarda Koena u trenutku kada je još uvek prepoznat kao pesnik i pisac, a neposredno pre nego što započne svoju muzičku karijeru. Sniman u duhu direct cinema poetike, film prati Koena kroz svakodnevicu Montreala, od javnih čitanja i televizijskih gostovanja do privatnog prostora i života. Kroz slojevitu igru između autora i kamere, Koen aktivno učestvuje u oblikovanju sopstvenog filmskog identiteta, otvarajući pitanja autorstva, performativnosti i same prirode dokumentarnog postupka.

 Vila (Manor), film Pjer-Lika Latulipa i Martina Furnijea (Pier-Luc Latulippe, Martin Fournier), rediteljskog dvojca koji je na prošlogodišnjem BELDOCS festivalu nagrađen specijalnim priznanjem, donosi suptilan i empatičan portret zajednice ljudi koji žive u alternativnom obliku socijalnog stanovanja, smeštenom u nekadašnjem motelu na periferiji grada. U prostoru koji funkcioniše kao zatvoren sistem, okupljeni su bivši pacijenti psihijatrijskih ustanova i druge socijalno ranjive grupe, čija se svakodnevica odvija na granici između privremenog utočišta i neizvesne budućnosti. Kamera pažljivo prati njihove međusobne odnose, rutine i tihe borbe, beležeći čak i trenutak u kojem ovaj prostor nestaje pod pritiskom tržišta i urbanog razvoja. Kroz osluškivanje glasova onih koji su često nevidljivi, autori grade dostojanstven i vrlo slojevit portret zajednice u tranziciji, otvarajući pitanja sistemske brige i mesta pojedinca u društvu.

 Borovnica bluz (The Blueberry Blues), film Andrea Livova (Andrés Livov), donosi poetski portret sezonskog rada u ruralnom Kvebeku, baš u trenutku kada se pejzaž pretvara u plavetnilo borovnica i okuplja radnike iz različitih delova sveta. U središtu filma je zajednica lokalnih stanovnika i migranata, pretežno iz Južne Amerike, čiji se životi prepliću kroz ritam berbe, ali i kroz svakodnevne odnose ove privremene zajednice i iskustvo suživota sa oročenim trajanjem, između različitih kultura i prostora. Kroz atmosferične slike i diskretan ritam posmatranja, ovaj film, smešten u region Laka Sen-Žana, prati letnju sezonu kao specifičan društveni i emotivni prostor, u kojem rad prevazilazi svoju ekonomsku funkciju i postaje oblik povezivanja, razmene i zajedničkog iskustva.

 Pravi Sever (True North), film Mišel Stefenson (Michèle Stephenson), kroz arhivske materijale i svedočenja učesnika rekonstruiše studentske proteste protiv rasizma na Univerzitetu Konkordija u Montrealu 1969. godine, kada su studenti zauzeli kompjutersku laboratoriju zahtevajući da se čuje njihov glas. Film osvetljava širi istorijski i politički kontekst migracija sa Haitija i Kariba ka Kanadi, ali i iskustvo rasizma u navodno inkluzivnom društvu, gde su obećanja jednakih šansi često ostajala neispunjena. Kroz intervjue i arhivske materijale, uključujući i govore aktivista poput Rosie Douglas, film povezuje lična sećanja sa istorijom kolektivne borbe i otpora. Dokumentarni film Pravi Sever ukazuje na kontinuitet borbe za ljudska prava i snagu kolektivne akcije, uz paralelu sa današnjim društvenim i studentskim pokretima.

Program Fokus: Kanada se realizuje u saradnji sa Ambasadom Kanade i Međunarodnim dokumentarnim festivalom Montreal.

Festival BELDOCS se održava od 20. do 26. maja u Beogradu. Aktuelnosti tokom festivala možete pratiti putem zvaničnih Instagram i Facebook stranica. Ulaznice za projekcije su u prodaji na sajtu festivala.

 

Ekata festival u Krnjevu: Nova umetnička oaza nadomak Smederevske Palanke

 

U junu 2026. godine, malo mesto Krnjevo, smešteno u blizini Smederevske Palanke, postaće novo žarište savremene kulture i umetnosti u Srbiji. U autentičnom brutalističkom zdanju Ekata Estate prvi put će biti održan Ekata festival — četvorodnevni događaj koji spaja muziku, pozorište, savremenu umetnost i gastronomiju u jedinstveno iskustvo.

Festival je koncipiran kao susret različitih umetničkih izraza i publike željne kvalitetnog sadržaja, u ambijentu koji sam po sebi predstavlja arhitektonski i estetski doživljaj. Ekata Estate, sa svojim upečatljivim brutalističkim stilom, pruža idealnu kulisu za ovakav multidisciplinarni program.

---

Otvaranje uz umetnost i džez

Festival će svečano biti otvoren u sredu, 3. juna 2026., izložbom „Radomir Damnjanović Damnjan i Gorgona: Kontinuitet konceptualne prakse“. Ova postavka donosi uvid u rad jednog od najznačajnijih predstavnika jugoslovenske i međunarodne konceptualne umetnosti, povezujući ga sa nasleđem grupe Gorgona.

Istog dana, u atrijumu Ekata Estate-a, nastupiće Beogradski Jazz Orkestar, čime će festival započeti u duhu vrhunskog muzičkog izraza i improvizacije.

---

Petak u znaku vrhunskih pijanista

Program se nastavlja u petak, 5. juna, koncertom dvojice izuzetnih umetnika — Vasil Hadžimanov i Bojan Zulfikarpašić. Njihov nastup u amfiteatru predstavlja susret džez i savremene klasične muzike, donoseći publici sofisticiranu i emotivno intenzivnu interpretaciju.

---

Subota: pozorište i duhovna muzika

Treći dan festivala, subota, 6. juna, donosi bogat i raznovrstan sadržaj. U amfiteatru će biti izvedena pozorišna predstava „Prah“, u kojoj igraju proslavljeni glumci Nataša Ninković i Zoran Cvijanović. Ovaj komad, poznat po snažnoj glumačkoj interpretaciji i dubokoj emotivnoj priči, sigurno će ostaviti snažan utisak na publiku.

U večernjim satima, program se nastavlja koncertom Divne Ljubojević i ansambla Melodi, koji će izvesti duhovnu muziku inspirisanu pravoslavnom tradicijom, donoseći atmosferu smirenosti i uzvišenosti.

---

Svečano zatvaranje uz Yasmin Levy

Festival će biti zatvoren u nedelju, 7. juna, koncertom svetski priznate umetnice Yasmin Levy. Njena muzika, koja spaja sefardsku tradiciju sa flamenco i bliskoistočnim uticajima, predstavlja idealan završetak ovog kulturnog događaja.

---

Novi kulturni centar na mapi Srbije

Ekata festival ima potencijal da postane jedno od najznačajnijih kulturnih dešavanja u regionu. Spajajući različite umetničke discipline i pružajući prostor za dijalog između tradicije i savremenog izraza, festival otvara novu stranicu u kulturnom životu Srbije.

Krnjevo i Ekata Estate tako postaju destinacija koju će ovog leta posetiti ljubitelji umetnosti, muzike i jedinstvenih prostora — mesto susreta kreativnosti, inspiracije i vrhunskog doživljaja.

Ženski glasovi na XIX Beldocsu: između tela, sećanja i slobode

 

Dokumentarni filmovi u kojima su žene ispred i iza kamere

U okviru ovog programskog izbora okupljaju se filmovi koji kroz različite dokumentarne i hibridne pristupe promišljaju žensko iskustvo u širokom rasponu, od intimnih prostora tela i sećanja, preko ličnih trauma i procesa isceljenja, do društvenih i političkih okvira u kojima se oblikuju identitet, sloboda i otpor. Zajedničko im je insistiranje na ženskom glasu kao mestu artikulacije ličnog i kolektivnog iskustva, ali i kao prostoru preispitivanja vidljivosti i moći.

 Žene Narodnog fronta, film Ivane Todorović, sniman u beogradskoj Dnevnoj bolnici GAK „Narodni front“, istražuje žensko telo i iskustvo kroz različite životne faze, osvetljavajući njegovu fragilnost i snagu, kao i tihe veze solidarnosti i podrške među ženama. 

Darijine noćne frajle (Daria’s Night Flowers) je film Marjam Tafakori (Maryam Tafakory) koji kroz poetsko-arhivski pristup gradi fragmentarnu priču o zabranjenoj ljubavi i potisnutim ženskim glasovima u postrevolucionarnom Iranu. Film istražuje načine na koje se žensko iskustvo briše, preoblikuje i ponovo pojavljuje u uslovima represije. U toj slojevitoj mreži slika i značenja, intimno i političko se neprestano prepliću, otvarajući prostor u kojem se želja i zabrana istovremeno artikulišu.

Lavanda, film Mateje Raičković, predstavlja ličnu dokumentarnu filmsku artikulaciju, odnosno ispovest o iskustvu seksualnog nasilja, kao i dugom procesu suočavanja sa traumom. Kroz fragmente sećanja, razgovore i prizore iz prirode, film prati put od ćutanja i potiskivanja do izgovaranja i prihvatanja. U fokusu ovog filma je proces isceljenja i ponovnog uspostavljanja identiteta, kao i pitanje kako se trauma prenosi kroz vreme i odnose.

Lisica pod ružičastim Mesecom (A Fox Under a Pink Moon), film Mehrdada Oskueja (Mehrdad Oskouei) i Soraje (Soraya), prati višegodišnji proces odrastanja mlade avganistanske umetnice koja pokušava da napusti Iran i ponovo se spoji sa svojom majkom u Austriji. Kroz lične snimke, umetničke radove i dokumentovanje svakodnevice, film gradi slojevit portret života obeleženog migracijom, nasiljem i otporom. Umetnost postaje prostor preživljavanja, ali i način da se iskustvo gubitka, straha i nade oblikuje u sopstveni jezik.

Usnule je film Sare Ećimović koju u eksperimentalnom i minimalističkom ključu prati odnos dve devojke u prirodnom ambijentu, gde se granice između bliskosti, tišine i emocije postepeno rastvaraju. Odnos između likova ostaje otvoren i neodređen, oblikovan gestovima, pogledima i pauzama, dok prostor postaje nosilac unutrašnjih stanja. Ovaj kratkometražni film se pretežno oslanja na atmosferu, svetlo i ritam prirode, a manje na klasičan, tradicionalni narativ.

Zauvek Barbara (Barbara Forever) je arhivski bogat dokumentarni film koji istražuje život, rad i nasleđe Barbare Hamer, pionirke nezavisnog kvir filma. Koristeći obilje arhivskog materijala i ličnih priča, film osvetljava njen rad u kontekstu feminističkog i aktivističkog pokreta, brišući granice između umetnosti i političkog izraza. Barbara Forever je intiman i slojevit omaž autorki koja je sopstveni život pretvorila u umetnički i politički čin, ostavljajući dubok trag u istoriji kvir filma. U režiji Brajdi Okonor (Brydie O'Connor), ovaj film imao je premijeru na Sandensu, gde je nominovan za nagradu žirija.

Bojim se ljepote, u režiji Jelene Medić prati žene u zrelijem životnom dobu koje pohađaju školu glume. Ove žene kroz scenski rad preispituju sopstvene identitete, uloge i viđenje sebe. Kroz rad sa telom, glasom i izvođenjem, film beleži trenutke nesigurnosti, oslobađanja i transformacije. U središtu je lik Andree Latinović-Erak, čiji proces započet na časovima glume zapravo postaje okvir za širu priču o ponovnom osvajanju vidljivosti i lične slobode u kasnijoj životnoj fazi.

 

Više o ovim, ali i drugim filmovima koji će biti prikazani na 19. Međunarodnom festivalu dokumentarnog filma BELDOCS saznajte na sajtu festivala. Festival se održava od 20. do 26. maja u Beogradu. Aktuelnosti tokom festivala možete pratiti putem zvaničnih Instagram i Facebook stranica. Ulaznice je moguće kupiti na sajtu festivala.

 

FIRENTINSKI MAJSTORI RUČNOG RADA STIŽU U BEOGRAD: Salon of Excellence – Firenca u Beogradu

Beograd će i ove godine biti domaćin jedinstvenog događaja koji slavi vrhunsku umetnost ručnog rada i bezvremensku eleganciju Italije. Salon of Excellence – Firenca u Beogradu, u organizaciji DeGorsi Luxury Consulting, biće održan u partnerstvu sa Ambasadom Italije u Beogradu, pod pokroviteljstvom ambasadora Nj. E. Luca Gori, i Italijanskim institutom za kulturu u Beogradu, a povodom zvaničnog obeležavanja Made in Italy Day. 

Nakon prošlogodišnjeg uspešnog izdanja posvećenog Veneciji, ovogodišnja manifestacija donosi duh Firence – grada koji vekovima predstavlja sinonim za umetnost, vrhunsko zanatstvo i najsofisticiraniji stil, koji će tokom maja meseca u Beogradu predstavljati vrhunski artizani i umetnici iz Firence.

 Centralni događaj: Gala veče u Ambasadi Italije Firentinsko gala veče – otvaranje ovogodišnjeg izdanja Salon of Excellence – biće svečano veče u rezidenciji ambasadora Italije (Birčaninova 11), koje će se održati u utorak, 12. maja, sa početkom u 18:00 h. 

Ovaj događaj pružiće zvanicama jedinstvenu priliku za direktan susret sa vrhunskim artizanima firentinske scene uz njihovo lično obraćanje. Gosti Beograda su: Antonio Liverano (Liverano & Liverano), Stefano Bemer, Scuola del Cuoio, Farmacia di Santissima Annunziata dal 1561, Marchesi Antinori, Marina Calamai i Ginori 1735.

 U okviru večeri biće prikazan dokumentarni film „I Colori di Antonio“ (Antonijeve boje), koji prati životni put legendarnog krojačkog maestra Antonija Liverana, u režiji Gianluca Migliarotti. Događaj je rezervisan za zvanice i predstavnike medija. Simpozijum i izložba FIRENTINSKIH MAJSTORA RUČNOG RADA u Italijanskom institutu za kulturu 

 Program se nastavlja u sredu, 13. maja, u 18:00 h, u prostorijama Italijanskog instituta za kulturu (Kneza Miloša 56). Planiran je simpozijum na temu „Firentinski majstori ručnog rada u eri veštačke inteligencije“, uz učešće samih artizana iz Firence. Osvrt na Firencu kao centar kreativnosti predstaviće specijalna gošća, Paola Vojnović, svetski poznata istoričarka renesansne umetnosti iz Firence. Nakon diskusije sa artizanima, posetioci će moći da uživaju u ekskluzivnoj izložbi koja otkriva najviše domete savremenog italijanskog ručnog rada i degustaciji vrhunskih toskanskih vina. 

 Učesnici – Simboli firentinske elegancije i vrhunske ručne izrade U izložbenom delu manifestacije, publika će upoznati izuzetne majstore ručnog rada – artizane: Antonio Liverano (Liverano & Liverano): Živa legenda i centralna figura firentinske škole muške elegancije. Stefano Bemer: Vrhunski majstor izrade cipela po meri. Scuola del Cuoio: Čuvena škola luksuznih aksesoara od kože u okviru manastira Santa Croce. Farmacia di Santissima Annunziata dal 1561: Ekskluzivni svet mirisa sa tradicijom dugom preko 460 godina. Marchesi Antinori: Vinska kuća koja vekovima predstavlja jedan od najuzvišenijih izraza toskanske vinske kulture. Marina Calamai: Multitalentovana umetnica čiji radovi predstavljaju spoj dizajna nakita i renesansne inspiracije. Ginori 1735: Svetski poznata manufaktura umetničkog porcelana. 

 Tradicija izvrsnosti i umetnički noviteti Salon of Excellence, koji je 2011. godine osnovao Aleksandar Đorđević, tokom godina je izgradio reputaciju prestižne međunarodne platforme koja okuplja najistaknutije majstore ručnog rada u svetskim centrima kao što su Firenca, Milano, Pariz, Beč, Njujork i Beograd. 

 Od ove godine, manifestacija uvodi značajan novitet: svako naredno izdanje, pored izložbe artizana i simpozijuma na temu ručnog rada, biće obogaćeno i specijalnom izložbom odabranog vizuelnog umetnika iz Italije, čime se artizanski fokus Salona proširuje jedinstvenim umetničkim stvaralaštvom. Informacije za posetioce Izložba „Firentinski majstori ručnog rada“ biće otvorena za javnost u Italijanskom institutu za kulturu (Kneza Miloša 56) od 14. do 21. maja 2026. godine, u terminu od 10:00 do 16:00 h. 

 Ulaz na izložbu je slobodan.